Yersiz ödeme uyuşmazlığında SGK’nın geri alma sebebi, kişinin kusuru, istenen dönem ve faiz hesabı birlikte incelenir. Aylık iptaliyle borçlandırma kararları ayrı belgeler olabilir.
Kanuni ayrım
5510 madde 96’daki kişi kusuru ve Kurum hatası ayrımı temel önemdedir. Bu hükümdeki geçmiş dönem sınırları, tahsilat sürecindeki zamanaşımı ve dava süresiyle karıştırılmamalıdır.
Dava hazırlığı
Her aya ait fiili ödeme, borç dökümü ve işlemin dayandığı rapor karşılaştırılır. Hizmet gerçekliğine veya hak sahipliğine ilişkin belgeler sunulur. Borcun varlığı tartışılırken yapılan kısmi ödeme veya taahhüdün etkisi ayrıca değerlendirilmelidir.
İade hesabını ay ay inceleyin
Dava değerlendirmesinde ödemenin neden yersiz sayıldığı kadar, geri istenen ayların ve tutarların hesabı da önemlidir. Kurumun hata/kusur değerlendirmesi, kişinin bildirimleri ve faiz başlangıcı birlikte incelenir. Aylık bağlama işleminin iptaliyle borç talebi aynı dosyada bağlantılı olabilir; talebin kapsamı açık kurulmalıdır. Yapılmış kesinti veya ödeme varsa bunlar toplam borçla karşılaştırılır. Başka bir olayda verilen kararın farklı hizmet ve bildirim koşullarına otomatik uygulanacağı varsayılmaz.
SGK itiraz ve dava bakımından hukuki çerçeve
SGK ile uyuşmazlıkta önce işlemin türü belirlenir: aylık reddi, hizmet iptali, prim borcu, ödeme emri veya idari para cezası aynı başvuru yoluna tabi değildir. Başvuru adresi, süre ve görevli mahkeme bu sınıflandırmaya göre değişir.
Nasıl ilerleyebilirsiniz?
- Karar, tebliğ tarihi, gerekçe ve talep edilen sonucu belirleyin.
- 7036 madde 4 kapsamındaki Kuruma başvuru şartının uygulanıp uygulanmadığını kontrol edin.
- Başvuruyu belgeleyin; özel süreli itirazlar ve ödeme emirleri için genel bekleme kuralına güvenmeyin.
- İş veya idari yargı ayrımını ve gerekiyorsa geçici hukuki koruma talebini dosyaya göre değerlendirin.
Görüşmeye hazırlık: gerekli kayıtlar
- SGK kararının tamamı ve ekleri
- Tebliğ mazbatası / e-tebligat kaydı
- Önceki başvurular ve evrak kayıt numaraları
- Talebi destekleyen hizmet, kazanç ve ödeme belgeleri
Belgelerin okunaklı ve tarihleri görünür nüshalarını hazırlayın. SGK’ya daha önce başvurduysanız talebinizin metnini, eklerini ve cevabını birlikte değerlendirin. e-Devlet şifrenizi paylaşmadan hizmet kayıtlarınız üzerinden inceleme yapılabilir.
Sık karıştırılan nokta
Genel kapsamda Kurum altmış gün cevap vermezse talep reddedilmiş sayılabilir; bu, bütün SGK işlemlerinde altmış günlük dava açma süresi bulunduğu anlamına gelmez. Hizmet tespiti için kanunda özel istisna vardır.
Konunun diğer yönlerini SGK İtiraz ve Dava Merkezi içinde, sayısal ön değerlendirmesini Emeklilik Yol Haritası aracında inceleyebilirsiniz. Başvuru veya ret kararı varsa SGK itiraz ve dava yolları da birlikte değerlendirilmelidir.
Hukuki dayanak ve resmî kaynaklar
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ↗7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu — başvuru ve görev ↗5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu ↗İçerik gözden geçirme tarihi: 6 Eylül 2026. Kişisel hak ve tutarlar, işlem tarihindeki mevzuat ve SGK kayıtlarıyla ayrıca doğrulanmalıdır.